Marijke van Warmerdam

Iets voelt alleen als een kado als je het zelf ook echt wilt uitpakken. Als dat niet zo is, dan is het een doos verpakt in papier bedrukt met herrie, in het ergste geval ook nog met een strik erom.

We worden geacht het leven leuk te vinden. Iedere dag is een kadootje of zoiets. Als dat toevallig niet zo voelt dan krijg je tips, want het wordt nogal ongezellig gevonden als je niet bijdraagt aan dat idee.

‘Je moet gaan sporten, krijg je energie van. Ga mediteren, dan kun je het misschien leren loslaten. Kijk nou toch eens naar wat je allemaal wel hebt.’ Allemaal lief bedoeld, maar het helpt op dat moment geen zier.

Zomaar een greep uit wat we tegen elkaar zeggen als de ander niet gezellig meedoet, als optimisme even niet het antwoord is. Soms is het leven gewoon zwaar, en zou je het liefst iedere nieuwe dag bij het grof vuil zetten. Of naar de kringloop brengen, dan kan iemand anders er misschien iets mee.

Gisteren was het ‘World Suicide Prevention Day’, misschien dat ik er daarom over nadacht. Ik zag het bij toeval op Facebook, vandaar wellicht dit stukje. Het heeft me misschien wakker gemaakt over wat er mis is met vandaag. 

Wat er mis is met de terreur van het positief denken. ‘Als je nou maar gewoon zus, als je nou maar een beetje meer zo..’ Dan kun je gewoon weer leuk meedoen, en hebben we wat minder last van jou.

Hoe we welkom zijn op het feestje van ons eigen leven als we maar blijmoedig zijn. En lukt dat een keer niet dan moeten we ons ten minste verexcuseren voor het nivelleren van de lol van anderen.

Depressie maakt je niet zozeer een minder vrolijke versie van jezelf, je bent tijdelijk gewoon jezelf niet meer. Interesse voor de dag van morgen is niet of nauwelijks aan de orde, laat staan geïnteresseerd zijn in hoe de dag van de ander is geweest. 

Een documentaire op de BBC liet het ooit mooi zien. Bij pubers schakelt een deel van het brein zichzelf uit om voorrang te geven aan lichamelijke groei. Hierdoor lezen ze emoties van anderen even niet meer, althans minder goed dan een kind van tien dat doet.

Marijke van Warmerdam, ‘Another Day’, 2011. Screenprint on paper, framed.
Courtesy Galerie van Gelder, Amsterdam & Annet Gelink Gallery, Amsterdam.

Misschien gebeurt bij een depressie hetzelfde. Lijfsbehoud is nummer één, gezellig meedoen komt in de top tien niet voor. Dat is dan even uitgeschakeld, eerst maar even blijven leven.

Ik heb veel omschrijvingen van depressie gelezen, maar voor mij klopt er niet een. Het is een heel specifieke vorm van ongelukkig zijn, die ik hier niet zal proberen te duiden. 

Dit wil ik er dan nog wel even over kwijt: 
Wat voor de een voelt als een kadootje kan voor de ander bij tijd en wijle een regelrechte bedreiging zijn.

Please follow and like us:
onpost_follow

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *