Bas Jan Ader

Het kwam ter tafel in een gesprek met Hein en Wilhelmina, een film van Abramovich in het Groninger Museum ooit.

Geen idee welke film, ik heb hem niet gezien. Het ging waarschijnlijk over grote thema’s, dood en leven en zo, dan kunnen lange stiltes vallen, schijnzwanger van betekenis.

Het publiek werd geacht een contract te ondertekenen opdat we de hele film zouden kijken, anders mochten we niet naar binnen.

Ik kwam er dus niet in.

De handtekening onder een geboortecertificaat of die waarmee je de as van een dierbare ophaalt bij het crematorium, die handtekening. In ruil voor toegang tot een film waarvoor je je kaartje al had betaald.

De ingang was behangen met getekende contracten en onwillekeurig moest ik aan jachttrofeeen denken, nog zo’n perverse uiting van macht en onderwerping.

Grotesk, aanmatigend en kleinerend zijn zomaar de eerste drie woorden die ik typ, en dan vind ik drie ook nog best veel.

Kunst is een van de weinige domeinen in het leven waar we de keuze hebben onaangedaan weg te lopen.

Een kernprincipe van de kunst, een voorrecht wat ik niet ga opgeven. Het is het voorrecht van de kijker en de kunstenaar heeft het niet uit te delen of in te trekken, het risico is voor hem of haar.

‘The only boat that doesn’t rock is safe in harbour. But that is not what boats are for..’

Kunst is geen contract tussen maker en kijker. Het is een eenzijdige investering die mogelijk een goede blijkt.

Kunst maken is risico nemen, een middel om hopelijk een doel te bereiken wat daarmee ook voor anderen bereikbaar wordt. Kunst is een riskante reis, en er is geen reisverzekering.

Bas Jan Ader, ‘In Search of the Miraculous’

Bas Jan Ader had dat goed begrepen en nam het risico eenzijdig, zonder iets af te dekken met opties of contracten, zonder zijn publiek verantwoordelijk te stellen voor het slagen van zijn project ‘In Search of the Miraculous’, één van de duurstbetaalde werken ooit.

Bekijk een sculptuur in een seconde, rol met je ogen bij een performance, loop voorbij aan een Impressionist (sowieso een goed idee), je hebt geen enkele verplichting.

Tegenover kunst mag je altijd je schouders ophalen, dat is er nou net het mooie aan, Daar kan het geen kwaad.

Misschien doen we het in het echte leven dan wat minder, want daar verzuipen wekelijks duizenden mensen op zee, zoekend naar een een mirakel, een leefbaar bestaan.

Please follow and like us:
onpost_follow

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *